Filyos Limanındaki gemilerden alınan atıkların TTK Limanı’ndaki tesiste yeterli kapasite bulunmadan işlendiği, yağlı suların gerekli ayrıştırma ve arıtma süreçlerinden geçirilmeden kanalizasyon sistemine verildiği ve tesisin 12 saatte 2,5 metreküplük ayrıştırma kapasitesinin Filyos’un atık yükünü karşılamaya yetmediği ileri sürüldü.
Filyos Limanı’nda faaliyet gösteren gemilerden alınan atıkların, TP-OTC’nin alt taşeronu olarak faaliyet gösterdiği belirtilen Ber Çevre ve Lojistik A.Ş. tarafından Zonguldak TTK Limanı’ndaki Atık Kabul Tesisi’ne götürülmek yerine Karadeniz’e bırakıldığı iddiası gündeme gelmişti.
Yeni ortaya atılan iddialar ise tartışmayı atıkların yalnızca nereye götürüldüğü noktasından çıkararak, toplanmasından arıtılmasına ve bertarafına kadar geçen sürece taşıdı.
İddialarda, atık toplama faaliyetleri kapsamında 38.12.01 ve 38.11.01 kodlarına dikkat çekiliyor. 38.12.01’in tehlikeli atıkların, 38.11.01’in ise tehlikesiz atıkların toplanması faaliyetleriyle ilişkili olduğu belirtiliyor.
Bu kapsamda gemilerden alınan sintine ve slaç gibi atıkların yanı sıra liman sahasındaki çöp, ambalaj ve tekstil gibi atıkların toplanmasının söz konusu faaliyetler kapsamında değerlendirildiği ifade ediliyor.
Ancak iddiaların odağında, atıkların toplanmasından sonraki süreç bulunuyor.
İddiaya göre yağlı suyun işleme tabi tutulması, belirli bir seviyeye getirilmesi, içindeki yağın ayrıştırılması ve ardından çevre ve şehircilik mühendislerinin refakatinde numune alınarak gerekli kontrollerden geçirilmesi gerekiyor.
Buna karşın, videolarda görüldüğü öne sürülen uygulamada yağlı suyun içindeki yağ ayrıştırılmadan, doğrudan şebeke üzerinden kanalizasyona basıldığı ve buradan denize karıştığı ileri sürülüyor.
Ayrıca tesiste çamurun ayrıştırılması ve preslenmesine yönelik bir makinenin bulunduğu, ancak söz konusu makinenin yaklaşık 10 yıldır çalışmadığı iddia ediliyor.
Tesisin kapasitesi tartışma konusu
İddialara göre tesisin ayrıştırma kapasitesi 12 saatte yaklaşık 2,5 metreküp.
Tesisin TTK Limanı’nın kapasitesine göre yapıldığı, Filyos Limanı’ndan gelen atıklar açısından ise mevcut kapasitenin çok yetersiz kaldığı öne sürülüyor.
Filyos Limanı’ndan gelen atıkların karşılanabilmesi için en az 1.000 metreküplük tankla depolama ve ayrıştırma kapasitesi, ayrıca yaklaşık 500 metreküplük ayrıştırma yani arıtma kapasitesi bulunması gerektiği iddia ediliyor.
Bu nedenle Filyos Limanı’ndan alınan atıkların hangi miktarda toplandığı, hangi tesiste işlendiği, tesisin gerçek kapasitesinin ne olduğu ve atıkların işlem sonrasında nereye gönderildiği soruları önem kazanıyor.
Söz konusu iddiaların netleşmesi için atık teslim formları, tesis giriş-çıkış kayıtları, gemi hareket kayıtları, numune ve analiz sonuçları, bakım-onarım belgeleri ile bertaraf ve geri kazanım kayıtlarının incelenmesi gerekiyor.
Ber Çevre ve Lojistik A.Ş., TP-OTC ve ilgili kurumların söz konusu iddialara ilişkin açıklama yapması bekleniyor.
