Zonguldak’ta etkili olan yağışlarla birlikte heyelan ve su baskını tehlikesi yeniden gündeme gelirken, Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu, kentteki risklerin önceden görülebilmesi için hazırladığı dijital harita portalına dikkat çekti.
Kutoğlu, yerhareketleri.beun.edu.tr adresindeki portal üzerinden uydu ölçümlerine dayalı yer hareketlerinin incelenebildiğini, ayrıca heyelan ve su baskını duyarlılık haritalarının görüntülenebildiğini belirtti. Vatandaşların haritaları yakınlaştırarak yaşadıkları bölgeyi ve parsellerini inceleyebileceğini ifade etti.
“Zonguldak’ın neredeyse tamamı yüksek heyelan riski kapsamında”
Kutoğlu, Zonguldak’ın zemin yapısı, kırıklı jeolojik özellikleri, su geçirgenliği ve yüksek eğimin heyelan riskini artıran unsurlar olduğunu vurguladı. Bu koşullarda araziye yapılacak kazıların dahi dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kutoğlu, sıradan istinat duvarlarının yeterli olmayabileceğini, zemin stabilitesi sağlanmadan kazıya başlanmasının ciddi sorunlara yol açabileceğini söyledi.
Su baskını duyarlılık haritalarının da önemine değinen Kutoğlu, yüksek ve çok yüksek duyarlılığa sahip bölgelerde kuvvetli yağışlarla su baskını yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Kutoğlu'nun paylaşımı şöyle;
Yağışlı sezona girdik sorunlar başladı. Kimse biz bilmiyorduk demesin diye yerhareketleri.beun.edu.tr portalını oluşturdum. Burada Insar sayfası uydudan gerçek ölçülmüş yer hareketlerini gösteriyor. Üzerinde zoom yapıp kendi konumunuza gidip tıkladığınızda oturduğunuz yerin yıllak yer hareketini milimetre cinsinden görebliyorsunuz (1. resim). Statik duyarlık haritası sekmesine basarsanız orada hem heyelan hem de su baskını tehlike haritalarını göreceksiniz. Orada da zoom yapıp kendi parselinize gidebilirsiniz. Örneğin ikinci resimde Zonguldak'ın neredeyse tamamının yüksek heyelan riski kapsamında olduğunu görüyorsunuz. Çünkü Zonguldak zemini kireçtaşı ve kırıklı bir yapıya sahip, su geçirgen yapısı var, bir de yüksek eğim işin içine girince heyelan için yüksek potansiyel. Böyle yerlerde araziye bir kazma vurmak bile sorun. Sıradan istinat duvarlarıyla işi kurtaramazsınız. İstinat duvarının bile projelendirilmesi gerekir. Önce zemin stabilitesini sağlamadan kazıya başlarsan arkası gelir. Taşkın duyarlık haritalarında da yüksek ve çok yüksek duyarlık alanlarında kalıyorsanız eninde sonunda kuvvetli bir yağış rejiminde su altında kalabilirsiniz demektir.
Bu web sitesinin arkasında yılların emeği var. Parayla yaptırmaya kalksanız 10 milyonlara mal olur. Peki ben niye yaptım. Çünkü herkes üç maymunu oynuyor. Riskler bilinmezse sorumluluktan kurtulunuyor.
Bu websitesi yayında olduğu sürece kimsenin bilmiyorduk deme lüksü yok. Vatandaş olarak siz de farkındalık geliştirmiyorsanız, benim de bilim insanı olarak yapabileceğim birşey yok. Depremlerden nasıl etkileneceğinizi öğrenmek istiyorsanız deprembis.com.tr adresinden faya tıkladığınızda ne kadar sallanırsınız öğrenebilirsiniz.
Bilmiyordum, duymadım olmasın.
