Zonguldak’ta Gelik’te meydana gelen maden kazasında hayatını kaybeden işçiler için başsağlığı, yaralılar için acil şifa dileklerini ileten CHP Zonguldak İl Başkanı Olcay Can, Türkiye Taşkömürü Kurumu’ndaki (TTK) aspiratör alımlarına ilişkin kamuoyuna yansıyan iddialar hakkında açıklama yaptı.

Madencilikte yaşanan faciaların ardından ihmallerin ve alınması gereken önlemlerin sorgulanması gerektiğini belirten Can, 7 Ocak 2013’te Kozlu Müessesesi’nde 8 madencinin hayatını kaybettiği facia ile 14 Ekim 2022’de Amasra’da 42 işçinin yaşamını yitirdiği kazayı hatırlattı.

Can, Kozlu faciasının ardından dönemin Kozlu Müessese Müdürü Kazım Eroğlu’nun “taksirle ölüme neden olma” suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezasına çarptırıldığını, cezanın para cezasına çevrildiğini belirterek, Eroğlu’nun daha sonra TTK Genel Müdür Vekilliğine ve ardından asaleten genel müdürlüğe atanmasına dikkat çekti.

“Aspiratörler neden teslim edilmedi?”

Bina çökmesi soruşturmasında 3 şüpheli adliyeye sevk edildi

İçeriği Görüntüle

TTK’nın ana aspiratörlerinin yenilenmesi ihtiyacının 2018’den itibaren gündeme geldiğini ifade eden Can, Karadon ve Üzülmez müesseseleri için yapılan iki aspiratör ihalesine ilişkin sorular yöneltti.

Basına yansıyan bilgilere göre sözleşmelerin toplam bedelinin 3 milyon 880 bin dolar olduğunu ve ekipmanların 2025 yılı sonunda teslim edilmesinin öngörüldüğünü kaydeden Can, teslimatın gerçekleşmediği ve önemli tutarlarda ödeme yapıldığı yönündeki iddiaların açıklığa kavuşturulmasını istedi.

Can, TTK yönetimi ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına şu soruları yöneltti:

• Aspiratörlerin teslimatı neden gerçekleşmedi? Sözleşmedeki teslim tarihi aşıldıysa hangi işlemler yapıldı?

• Yüklenici firmaya bugüne kadar ne kadar ödeme yapıldı? Ödemeler hangi aşamalarda ve hangi sözleşme hükümlerine dayanılarak gerçekleştirildi?

• Sözleşmede hangi teminatlar öngörüldü ve bu teminatlar alındı mı?

• Gecikme nedeniyle sözleşmede yer alan yaptırımlar uygulandı mı?

• İhale hangi usulle yapıldı, teknik şartname hangi kriterlere göre hazırlandı ve teklifler nasıl değerlendirildi?

• Aspiratörlerin teslim edilememesi nedeniyle kurumun üretim ve maliyetleri üzerindeki etkisi nedir?

“Belgeler kamuoyuna açıklanmalı”

Soruların tahminlerle değil, sözleşmeler ve resmi kayıtlarla yanıtlanması gerektiğini vurgulayan Can, sözleşme ve teknik şartnamenin, ödeme takviminin, teminat belgelerinin, teslimat sürecinin ve varsa süre uzatımı kararlarının kamuoyuyla paylaşılmasını istedi.

İhale sürecinde mevzuata aykırılık bulunup bulunmadığının yetkili mercilerce incelenmesi gerektiğini belirten Can, sorumluluk tespit edilmesi halinde gerekli işlemlerin yapılması çağrısında bulundu.

TTK yönetiminin sessiz kalmaması gerektiğini söyleyen Can, Bakanlığın da açıklama sürecine ilişkin iddiaları aydınlatmasını istedi.

“Mesele yalnızca milyonlarca dolarlık bir satın alma değil”

Aspiratör ihalesinin yalnızca bir satın alma meselesi olarak görülemeyeceğini ifade eden Can, açıklamasında şu değerlendirmeye yer verdi:

“Mesele, madencinin can güvenliği, kamu kaynaklarının korunması ve yıllardır aynı kurumda yaşanan sorunlardan ders çıkarılıp çıkarılmadığıdır.”

Amasra faciasının ardından havalandırma yatırımları ve denetimlerin öneminin yeniden gündeme geldiğini belirten Can, aspiratörlerin tedarik sürecine ilişkin soruların yanıtsız bırakılmasının kabul edilemeyeceğini söyledi. Bununla birlikte, ihale gecikmesi ile herhangi bir maden faciası arasında doğrudan neden-sonuç ilişkisi kurulabilmesi için teknik ve hukuki kanıtların ortaya konulması gerektiğini de vurguladı.

Can, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“Bizim talebimiz açık: Şeffaflık, hesap verebilirlik ve sorumluların hukuk çerçevesinde belirlenmesi.

TTK yönetimi ve Bakanlık, kamuoyunun sorularına açık ve belgeli yanıt vermelidir.

Madencinin hayatı söz konusuysa hiçbir soru ertelenemez, hiçbir belge gizli kalmamalıdır.”